بیوپسی کلیه یک اقدام تشخیصی مهم است که در آن یک نمونه بافتی کوچک از کلیه برداشته میشود تا زیر میکروسکوپ مورد بررسی دقیق قرار گیرد. این کار به پزشکان اجازه میدهد تا به طور مستقیم ساختار کلیه را مشاهده کرده و علت دقیق بیماری را شناسایی کنند.
اهداف و کاربردهای بیوپسی کلیه
این روش معمولاً زمانی انجام میشود که آزمایشهای سادهتر مانند آزمایش خون و ادرار نتوانند دلیل مشکل را به طور قطعی مشخص کنند. مهمترین دلایل انجام بیوپسی کلیه عبارتند از:
تشخیص علت نارسایی کلیه: زمانی که عملکرد کلیه بدون دلیل مشخصی کاهش یافته است.
بررسی پروتئینوری یا هماچوری شدید: برای یافتن منشأ دفع مقادیر زیاد پروتئین یا گلبول قرمز در ادرار.
ارزیابی میزان آسیب کلیوی: تعیین میزان التهاب یا اسکار (فیبروز) در بافت کلیه.
پایش کلیه پیوندی: هنگامی که کلیه پیوند شده به درستی کار نمیکند، برای تشخیص رد پیوند یا سایر مشکلات.
تعیین طرح درمان: نتایج بیوپسی به پزشک کمک میکند مؤثرترین داروها (مانند کورتون یا داروهای سرکوبگر ایمنی) را انتخاب کند.
روش انجام بیوپسی کلیه به چه صورت است؟
این روش معمولاً به صورت سرپایی یا با یک شب بستری در بیمارستان انجام میشود:
آمادهسازی و تصویربرداری: شما به شکم روی تخت دراز میکشید. پزشک با استفاده از سونوگرافی، محل دقیق کلیه و مسیر ایمن برای ورود سوزن را مشخص میکند.
بیحسی موضعی: پوست و بافتهای پشت شما، در ناحیه کلیه، با تزریق داروی بیحسی، کاملاً بیحس میشود. در طول عمل هوشیار خواهید بود اما درد شدیدی احساس نخواهید کرد.
برداشت نمونه: پزشک یک سوزن مخصوص و بسیار نازک را از طریق پوست وارد کرده و یک یا دو نمونه کوچک از بافت کلیه برمیدارد. ممکن است در این لحظه یک احساس فشار یا یک “کلیک” خفیف حس کنید.
دوره بهبودی: پس از عمل، باید به پشت دراز بکشید و برای ۴ تا ۶ ساعت استراحت مطلق داشته باشید تا خطر خونریزی به حداقل برسد.
مزایا و ریسکهای احتمالی
مزیت اصلی بیوپسی کلیه، تشخیص قطعی است که به یک درمان هدفمند منجر میشود. با این حال، مانند هر اقدام تهاجمی دیگری، این روش نیز با خطراتی همراه است:
خونریزی: شایعترین عارضه است که معمولاً خودبهخود برطرف میشود، اما در موارد نادر ممکن است نیاز به تزریق خون یا اقدام بیشتر داشته باشد.
درد: احساس درد خفیف در ناحیه بیوپسی شایع است.
ایجاد شنت شریانی-وریدی: تشکیل یک اتصال غیرطبیعی بین سرخرگ و سیاهرگ (نادر).
نتیجه بیوپسی چه اطلاعاتی میدهد؟
نمونه به آزمایشگاه پاتولوژی فرستاده میشود. پاتولوژیست با بررسی نمونه، میتواند بیماریهای خاصی را تشخیص دهد، از جمله:
گلومرولونفریت (التهاب واحدهای تصفیهکننده کلیه)
نفریت بینابینی
نفروپاتی دیابتی
نفریت لوپوسی
این اطلاعات ارزشمند، نقشه راهی برای پزشک شما فراهم میکند تا بتواند مؤثرترین استراتژی درمانی را برای حفظ سلامت کلیههای شما طراحی کند.
